05 Nisan 2026 Pazar
Türkiye son yıllarda yeni bir salgınla karşı karşıya. Bu salgının adı da EV GENCİ.
Peki nedir bu ev genci kavramı. İngilizce NEET yani Not in Education, Employment or Training’den geliyor. Yani genç nüfusun eğitimde veya istihdamda yer almadan evde vakit geçirmesi anlamına geliyor. OECD verilerine göre, Türkiye’deki 15-29 yaş arası gençlerin eğitim ve iş hayatından kopukluk oranı (NEET – Not in Education, Employment, or Training) birçok gelişmiş ülkenin oldukça üzerinde. Rakamsal ifade edecek olursak TÜİK verilerine göre Türkiye’de ev gençlerinin sayısı 4 milyon 627 bin. Yani kabaca her 3 gençten biri ne eğitimde ne istihdamda yer alıyor. Bu durum OECD ülkeleri arasındaki en yüksek oran diyebiliriz.
Kangren olma yolunda hızla ilerleyen ev gençleri Türkiye’nin en önemli beka sorunlarından biri haline gelmiş durumda.
Türkiye için Ev genci meselesinin en önemli sorunlardan biri olmasının temel nedeni mevcut durumda kalıcı yoksuluğa dönüşüyor dönüşüyor olması ve nesiller arası yoksuluğa sebebiyet vermesidir.
Dikkatli baktığımızda korkuç bir senaryo bu.
Peki ülkemizde neden bu kadar ev genci var?
Bu artışın sebebine ve ülkenin geleceği için nasıl sorunlar oluşturabilir?
Türkiye bu sorunu nasıl çözebilir? Gibi soruların cevabı aşağıdaki gibi olabilir.
Ev genci olarak adlandırdığımız bu gençler herhangi bir eğitim almıyor, iş aramıyor ve ekonomik olarak ailelerine de bağımlı durumdalar.
Ev gençleri pasif ve aktif olarak ikiye ayrılıyor.
Pasif grubunda yer alan gençler okumuyor. Bu kişiler eğitim sürecinde yer almamalarının yanı sıra iş de aramadıkları için iş gücüne de dahil olamıyorlar.
Aktif grubunda yer alan gençler ise henüz iş bulmayan fakat iş bulmaları halinde çalışmaya hazır kişilerden oluşuyor.
Dolayısıyla pasif ev genci daha fazla mücadele gerektiren öncelikli bir grup olarak görülüyor. İnsanlar okulu, eğitimleri bitirdikleri zaman gençlere tatmin edici işler sunan bir iş piyasası yok. Bunun karşılığında da fabrikalar işçi bulamıyor. iyi maaşlar veriyorlar, yüksek maaşlar veriyorlar, iş garantisi veriyor, sosyal haklar veriyor. Bahsettiğimiz işler fabrikalarda olduğu içinde firmaların ne kadar büyük ya da köklü olduğuna bakılmaksızın fabrikada çalışmak artık arzu edilen bir şey değil. Bunun yerine fabrikada çalışmak yerine tezgahtar olmayı tercih ediyor.
Ev gençlerinin sayısının son yıllarda bu kadar yükselmesinin arkasındaki sebepleri çoğumuz tahmin edebiliyoruz.
Bu konuda Türkiye’de ev genci oranının yükselmesinde birkaç ana faktör öne çıkmaktadır:
İlk olarak Ekonomik Durum: Yüksek enflasyon, işsizlik oranlarının artması ve ekonomik belirsizlik, gençlerin iş bulma umudunu azaltmaktadır. Özellikle gençler için istihdam olanaklarının sınırlı olması, iş güvencesi bulunmaması ve düşük ücretler, onların iş hayatına atılma isteğini kırmakta ve çoğunlukla iş aramaktan vazgeçmelerine neden olmaktadır.
İkinci olarak Eğitim ve İş Uyumunun Eksikliği: Türkiye’de eğitim sistemi ile iş gücü piyasasının ihtiyaçları arasında belirgin bir uyumsuzluk bulunmaktadır. Birçok genç mezun olduktan sonra mesleki bilgi veya becerilerini uygulayabilecekleri alanlar bulmakta zorlanmaktadır. Ayrıca, meslek edindirme ve teknik beceri kazandırma konusunda eğitim sistemindeki eksiklikler, gençlerin iş hayatına atılmasını zorlaştırmaktadır.
Üçüncü olarak Aileye Bağımlılık: Türkiye’deki geleneksel aile yapısı ve gençlerin ailelerine bağımlılığı da ev genci oranını etkileyen bir faktördür. Aileler, ekonomik zorluklar nedeniyle gençleri desteklemekte zorlanıyor olsa da, gençlerin bağımsız yaşam kurma isteğini zayıflatmakta ve evde kalmalarını kolaylaştırmaktadır. Burada özellikle kız çocukların okutulmaması ya da istihdamda erkeklere oranlara daha geride bırakılması da etkendir.
Son olarak Psikolojik Etkenler: Özellikle pandemi döneminde, yaşanılan kanmalar ile gençlerin geleceğe dair kaygıları, umutsuzlukları ve depresyon gibi ruhsal sağlık sorunları yaygınlaşmıştır. Sosyal bağlantıların azalması, kişilerin bilgisayar oyunları ve sanal dünya bağımlılığı ile iş ve eğitimde yaşanan belirsizlikler de gençlerin harekete geçmesini zorlaştırmaktadır. Ya da vazgeçmelerine sebep olmaktadır.
Tüm bu yaşanılanların bir çok konuda toplumsal ve ekonomik sonucu vardır:
Bu denli büyük ve görmezden gelinen Türkiye’deki ev genci sorununu çözmek ve gençlerin iş hayatına katılımını artırmak için çeşitli politika ve çözüm yolları izlenilebilir.
SAĞLIKLI BİR GELECEK NESİL İÇİN EV GENÇLERİNİN HEM ACİL OLARAK HAYATA ÖZELLİKLE İŞ HAYATINA KAZANDIRILMASI GEREKMEKTEDİR.
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.